Ventilatie

Veelgestelde vragen over ventilatie

Wat zijn de verschillen tussen ventilatiesystemen C (mechanische ventilatie) en D (wtw/balansventilatie)?

Ventilatiesystemen C en D zijn heel verschillende systemen. In grote lijnen komt het erop neer dat systeem C, mechanische ventilatie, een mechanische afvoer heeft en een natuurlijke toevoer. In het systeem D, ook wel warmteterugwinning (wtw) of balansventilatie, is zowel de toe- als de afvoer mechanisch en wordt de warme energie uit de lucht teruggewonnen. 

Mechanische ventilatie (ventilatiesysteem C)

• Werking: Natuurlijke toevoer van verse lucht via roosters of ramen, mechanische afvoer van lucht met een ventilatiebox.
• Voordelen: Minder installatiewerk, relatief goedkoop, weinig onderhoud.
• Nadelen: Minder constant luchtkwaliteit door weersinvloeden, geen warmteterugwinning, minder geschikt voor verwarming met een warmtepomp. 
• Wanneer installeren: Bij vervanging, kleine renovatie, woningen die verwarmd worden met een hoge temperatuur.  

Wtw/balansventilatie (ventilatiesysteem D)

• Werking: Mechanische toevoer en afvoer, met warmteterugwinning. Verse lucht komt via kanalen het gebouw binnen en vervuilde lucht wordt mechanisch afgezogen. Draagt energie uit afgezogen lucht over naar de toevoerlucht met een warmtewisselaar.
• Voordelen: Constante luchtstroom, warmteterugwinning, beter regelbare luchtkwaliteit.
• Nadelen: Meer installatiewerk, vraagt regelmatig onderhoud. 
• Wanneer installeren: Een goede optie voor goed geïsoleerde energieneutrale woningen waar verwarmd wordt met een lage temperatuur (vloerverwarming en warmtepomp bijvoorbeeld). 

Wanneer kies ik voor balansventilatie?

Als installateur kies je voor balansventilatie bij projecten in de volgende gevallen:

Nieuwbouw of goedgeïsoleerde woningen/utiliteit (Bijna Energieneutrale Gebouwen – BENG)
Nieuwbouw of bijna energieneutrale gebouwen zijn vaak goed geïsoleerd en worden verwarmd met een lage temperatuur. Daardoor werkt natuurlijke toevoer, de ventilatiesystemen C, minder energie-efficiënt. Door te werken met balansventilatie met warmteterugwinning is er constant verse lucht, maar is er geen warmteverlies. Met balansventilatie met wtw kan tot 90% van de warmte uit afgevoerde lucht teruggewonnen worden. 

Verhoging van het comfort
Balansventilatie is beter in het reguleren van de luchtvochtigheid en CO2-niveaus. Er is met dit ventilatiesysteem minder sprake van tocht en de temperatuur wordt beter verdeeld. De luchtkwaliteit is ook beter met balansventilatie, doordat het systeem de toegevoerde lucht filtert en er meer geventileerd wordt. Er komt dan minder fijnstof en pollen het gebouw binnen. Het zorgt ook nog eens voor minder geluid van buiten, doordat er geen roosters meer nodig zijn voor de luchttoevoer. 

Renovatieprojecten zonder belemmeringen
Heb je te maken met een renovatieproject waarbij sprake is van ingrijpende verduurzaming? Of een project waarbij budget en installatieruimte geen belemmeringen zijn? Balansventilatie is dan in veel gevallen de beste keuze. Het is duurzamer, verhoogt comfort en is beter voor het binnenklimaat. 

Hoe werkt een ventilatiewarmtepomp?

Een ventilatiewarmtepomp  gebruikt de afgevoerde, warme lucht uit de woning om warmte terug te winnen. Deze warmte zet de ventilatiewarmtepomp vervolgens in voor het verwarmen van een ruimte of het verwarmen van tapwater. De afgekoelde lucht voert de ventilatiewarmtepomp af naar buiten. 

Je installeert een ventilatiewarmtepomp altijd in combinatie met ventilatiesysteem C. De warmtepomp zit dan in plaats van of naast de ventilatiebox. Het is een goede oplossing voor een nieuwbouwwoning of goed geïsoleerde woningen, bij woningen met een lage warmtevraag of vloerverwarming en projecten waar geen buitenunit gewenst is of beperkte ruimte rondom de woning is. 

Wat is het beste ventilatiesysteem voor een renovatieproject?

Welk ventilatiesysteem je het beste toe kan passen binnen jouw renovatieproject, is afhankelijk van de situatie. Per ventilatiesysteem behandelen we wanneer het geschikt is. 

Ventilatiesysteem C – mechanische ventilatie 

Mechanische afvoer, natuurlijke toevoer. 

• Geschikt voor: Bestaande woningen met beperkte ruimte voor kanalen. Een verbouwing die niet ingrijpend is. Een lager budget. 
• Waarom kiezen: Het is relatief makkelijk in te passen in bestaande bouw, heeft alleen afvoerkanalen nodig. 

Ventilatiesysteem C+ - vraaggestuurde mechanische ventilatie 

Mechanische afvoer die vraaggestuurd is op CO2 of vocht, natuurlijke toevoer.

• Geschikt voor: Renovatie waarbij comfort en het verlagen van het energieverbruik belangrijker zijn. 
• Waarom kiezen: Het ventileert alleen wanneer het nodig is, het energieverbruik is lager. Betere luchtkwaliteit, maar wel eenvoudige installatie met weinig kanalen. 

Ventilatiesysteem D – balansventilatie/wtw 

Mechanische toe- en afvoer. 

• Geschikt voor: Grondige renovatie, gebouwen met genoeg ruimte voor de kanalen en goed geïsoleerde en luchtdichte gebouwen. 
• Waarom kiezen: Energiezuinige optie door de warmteterugwinning. Er is een constante luchttoevoer en -kwaliteit. Het comfortniveau is hoog. 

Wil je dat onze specialisten meedenken over de beste oplossing voor jouw renovatieproject? Wij helpen je graag met passend advies. 

Wat voor ventilatie moet ik toepassen om te voldoen aan de BENG en het Bouwbesluit?

Als je met ventilatie aan de slag gaat, moet je als installateur met wet- en regelgevingen rekening houden. De BENG-eisen en het Bouwbesluit zijn twee zeer belangrijke om aan te voldoen. We behandelen deze eisen en regelingen apart van elkaar. 

Bouwbesluit-regeling (verplicht)

Tegenwoordig Bouwbesluit Bouwwerken Leefomgeving.

• Ongeacht het systeem moet je altijd voldoen aan de minimale ventilatiecapaciteiten. 
• Verblijfsruimten moeten beschikken over een spuivoorziening, wat kortweg inhoudt dat er een raam of deur open moet kunnen. De spuivoorziening moet een minimale capaciteit van 3 dm3/s per m2 vloeroppervlakte van de ruimte hebben. 
• Je moet een ventilatiesysteem A, C of D installeren. Deze moeten regelbaar zijn door de gebruiker. 

BENG-eisen

• Een energiezuinig en slim systeem is in het kader van de BENG-eisen cruciaal. Je gebruikt dan bij voorkeur balansventilatie met wtw (systeem D) of vraaggestuurde mechanische ventilatie (systeem C+).
• Mechanische ventilatie (systeem C) mag wettelijk, maar levert een lagere BENG-score. 
• Vraaggestuurde mechanische ventilatie heeft geen wtw, dus heeft een lagere BENG-score. 
• Balansventilatie met wtw is de beste aansluiting op de BENG-eisen. Het heeft warmteterugwinning en lagere energieverliezen. 

Wil je advies over hoe je het beste aan alle eisen en regelgevingen kan voldoen? Vraag het onze ventilatie-specialisten!

Hoe bereken ik het benodigde ventilatiedebiet en de ventilatiecapaciteit voor een woning?

Er is een verschil tussen ventilatiedebiet en ventilatiecapaciteit. Het ventilatiedebiet is het daadwerkelijke luchtvolume dat op een bepaald moment door het systeem stroomt. De ventilatiecapaciteit is het maximale luchtvolume dat het systeem of component kan aanleveren of afvoeren. We leggen van allebei uit hoe je het berekent.

Ventilatiedebiet berekenen

Het ventilatiedebiet bereken je op basis van de eisen uit het Besluit Bouwwerken Leefomgeving. Volg deze stappen:

1. Bepaal het type ruimte en de functie van de ruimte.
   Er zijn verblijfsruimten, natte ruimten en verblijfsgebieden. Ze hebben allemaal eigen regels. 
2. Bereken het debiet per ruimte. 
   De formule hiervoor is ventilatiedebiet = vloeroppervlak (m2) x 0,9 dm3/s. Per ruimte geldt een minimaal debiet. Voor verblijfsruimten en toiletten is dit minimaal 7 dm3/s, voor keukens minimaal 21 dm3/s en voor badkamers minimaal 14 dm3/s. 
3. Tel de debieten bij elkaar op.
   Tel alle vereiste toevoerdebieten en alle vereiste afvoerdebieten. Bij balansventilatie moeten toevoer en afvoer in evenwicht zijn. 
4. Controleer gelijktijdigheid.
   In de praktijk staan niet alle ruimten altijd tegelijk volledig aan. Toch moet je altijd ontwerpen op het maximale vereiste debiet.

Ventilatiecapaciteit berekenen

Na het debiet, bereken je de capaciteit. Je leidt de capaciteit af van het benodigde debiet en de ontwerpmarges voor de praktijk. Volg deze stappen:

1. Start met het vereiste ventilatiedebiet.
   Deze heb je berekend volgens het Besluit Bouwwerken Leefomgeving. Dit is het debiet dat je daadwerkelijk moet kunnen halen op de ventielen. 
2. Houd rekening met drukverliezen.
   Je verliest capaciteit door kanaalweerstand, bochten en T-stukken, ventielen, filters (vooral bij systeem D) en vervuiling. Je kiest daarom nooit een unit die gelijk is aan het vereiste debiet. 
3. Pas een ontwerpmarge toe.
   Gebruik voor systemen C en C+ de richtlijn: +15 tot 25%. Gebruik voor systeem D de richtlijn +20 tot 30%.
4. Bereken de benodigde ventilatiecapaciteit.
   Dit doe je door het benodigde debiet te vermenigvuldigen met de ontwerpmarges. 
5. Let op het ontwerpdrukpunt.
   Kijk niet alleen naar de maximale capaciteit, controleer ook altijd de capaciteit bij 100-150 Pa voor woningbouw of hoger bij complex kanaalwerk. 
6. Controle toevoer is afvoer.
   Bij systemen C en C+ is de capaciteit leidend, bij systeem D zijn afvoer en toevoer in balans. Bij D moeten beide zijden het ontwerpdebiet halen. 

Wil je hulp bij het berekenen van het ventilatiedebiet of de -capaciteit? Onze technische specialisten helpen je hier graag mee. 

Welke subsidiemogelijkheden heeft mijn klant?

Sinds 2026 is er binnen de Investeringssubsidie duurzame energie en energiebesparing (ISDE) subsidie te verkrijgen voor ventilatie. Je klant kan eenmalig € 400 aan subsidie krijgen. Dit hangt wel samen met een aantal voorwaarden, bijvoorbeeld dat de ventilatie gecombineerd moet worden met isolatie. 

Wasco is jouw ventilatiegroothandel

Bij Wasco vind je alles wat je nodig hebt voor ventilatie. Een volledig assortiment met onder andere balansventilatie en kanaalwerk, het juiste technische advies en altijd kennis tot je beschikking . Wil je de juiste artikelen bestellen? Dat kan via onze website, app, je eigen softwaresysteem of bij onze vestigingen. Wij helpen je graag!